IZABELA GUSTOWSKA - Home's Shadows

Home's Shadows | KVOST

KVOST

Leipziger Straße 47, 10117 Berlin, Germany

10.09.2026 – 28.11.2026

Home’s Shadows
curated by Monika Branicka
Claus Michaletz Preis & KVOST Stipendium 2026

As part of Berlin Art Week, KVOST presents the Polish artist Izabella Gustowska (*1948). Gustowska is this year’s KVOST scholarship recipient
and the winner of the Claus Michaletz Preis 2026. The exhibition is part of the Featured section of Berlin Art Week.

______________________________________________________________________

KVOST

Od lat 70. Izabella Gustowska jest jedną z kluczowych postaci polskiej sztuki konceptualnej. Jej twórczość sytuuje się na styku przedstawień ciała, konstruowania
podmiotowości i feministycznej krytyki obrazu, badając zarówno uwarunkowania percepcji wizualnej, jak i kulturowe wytwarzanie tożsamości. Jako profesor Uniwersytetu
Artystycznego w Poznaniu wywarła wpływ na kilka pokoleń artystów. Międzynarodowe uznanie zdobyła m.in. dzięki udziałowi w Biennale w São Paulo (1983, 1987)
oraz Biennale w Wenecji (1988).

Na wystawie w KVOST Gustowska prezentuje nowe prace podejmujące tematykę pamięci, tożsamości i wymiaru czasu. Punktem wyjścia jest dom rodzinny w Poznaniu –
miejsce zamieszkiwane przez jej rodzinę od 1938 roku, stanowiące zarazem biograficzny i kulturowy punkt odniesienia dla pamięci. Nowe dzieła wchodzą w dialog
z kluczowymi pracami z lat 80., powstałymi właśnie w tym miejscu, co pozwala na retrospektywne spojrzenie na powracające w jej twórczości motywy i pytania.
Gustowska bada granice własnej tożsamości poprzez odbicie w „Innym”. Stałym wątkiem w jej twórczości są relacje między rodzeństwem, a w szczególności szczególne
więzi łączące bliźnięta. Relacja między „ja” a jego odpowiednikiem staje się tym samym centralnym motywem jej praktyki artystycznej.

Kluczowym dziełem na wystawie jest wideo *Home’s Shadows* – sentymentalna podróż w przeszłość i próba odnalezienia ścieżek dzieciństwa. Ta klasyczna forma topofilii –
poszukiwania tożsamości poprzez przestrzeń – jest w ujęciu Gustowskiej opowieścią o tym, kim była artystka i co stało się z jej dawnym „ja”.

Pomieszczenia domu jawią się jej jako przestrzenie rezonujące echem dawnych wcieleń. Ważnym źródłem inspiracji dla filmu był również wiersz Paula Éluarda *Dans Paris*,
opisujący miejsce poprzez sekwencję kolejno wpisanych w siebie przestrzeni: Paryż z jego ulicą, dom, schody, pokój, stół, obrus, klatkę, gniazdo, jajko i ptaka.
Podobne elementy pojawiają się w wideo Gustowskiej – m.in. stół oraz fantastyczne ptaki, które zmieniają ogród w magiczne miejsce. W innych pracach prezentowanych
na wystawie artystka przedstawia siebie oraz swoje rodzeństwo – starszą siostrę i starszego brata – podczas wakacji nad morzem. Gustowska nigdy nie występuje samotnie;
jej „ja” zawsze potrzebuje echa. Wielokrotnie sytuuje się w relacji do siostry, jak w powstałej w 1980 roku wczesnej pracy *Relative Similarities VIII –
Surrogate Twinness* (Względne podobieństwa VIII – Zastępcze bliźniactwo). Po śmierci siostry motyw ten przybiera nową formę. W jednej z najnowszych prac,
*She and Me* (Ona i ja), Gustowska tworzy własny sobowtór, trzymając go w ramionach niczym żywą istotę. Motyw „ja” jako bytu podzielonego i zwielokrotnionego
pojawia się również w jej autoportretach. Prezentowana tu praca *Beyond Myself* (Poza sobą) z 1986 roku przywołuje obraz rozczłonkowanego „ja”.

Jedną z kluczowych prac na wystawie jest *Dinner Party* (Przyjęcie), zainspirowana archiwalną fotografią z dzieciństwa artystki. Zdjęcie przedstawia jej siostrę
wraz z przyjaciółmi siedzących przy okrągłym stole. Gustowska dokonuje tu bezpośredniej ingerencji w to wspomnienie, wprowadzając wizualny cytat z słynnej instalacji
Judy Chicago *The Dinner Party* (1974–1979) – wizytówkę z nazwiskiem Virginii Woolf, nawiązującą do feministycznego projektu upamiętniania i ukazywania znaczących
kobiet w historii. W ten sposób pozornie zwyczajna scena zyskuje nowe znaczenie: prywatne wspomnienie życia w poznańskiej willi splata się z postulatem Virginii Woolf
dotyczącym „własnego pokoju” (zawartym w eseju *Własny pokój* z 1929 roku) oraz z symbolicznym stołem kobiecej wspólnoty u Judy Chicago. Jednocześnie scenę tę
można odczytywać jako swoisty seans spirytystyczny – rytuał przywoływania duchów, w którym przeszłość i teraźniejszość wchodzą ze sobą w dialog.

Dzięki uprzejmemu wsparciu Art Archive Foundation oraz Prater Galerie Berlin.

Kuratorka Monika Branicka

______________________________________________________________________